Dalekowzroczność – co to jest, objawy i jak ją korygować?

Dalekowzroczność, znana również jako nadwzroczność (hyperopia, hypermetropia), to wada refrakcji, przy której promienie świetlne skupiają się za siatkówką zamiast dokładnie na niej. Efekt jest prosty: widzenie przedmiotów z bliska sprawia trudność, a przy większej wadzie obiekty w dali również mogą być nieostre. Na recepcie okularowej tę wadę oznacza się znakiem plus, stąd potoczne „mam plusy”. Znak plus opisuje typ potrzebnych szkieł, nie jakość wzroku. Przeciwieństwem jest krótkowzroczność, oznaczana znakiem minus.

Co to jest dalekowzroczność?

Definicja i mechanizm wady

Czym jest dalekowzroczność w praktyce? W oku dalekowzrocznym układ optyczny ma zbyt małą moc skupiającą: promienie świetlne wpadają przez rogówkę i soczewkę, ale każdy promień skupia się za siatkówką zamiast dokładnie na niej. Siatkówka odbiera wtedy rozmyte światło z obiektów bliskich. Wynikiem jest obniżona ostrość wzroku przy patrzeniu z bliska, choć przy małej wadzie młode oko może tę rozbieżność przez jakiś czas korygować akomodacją.

Przyczyną jest najczęściej budowa anatomiczna: zbyt krótka gałka oczna albo zbyt płaska rogówka, która powoduje zbyt słabe załamywanie promieni świetlnych.

Wada jest wrodzona i w dużej mierze uwarunkowana genetycznie. Dalekowzroczność zalicza się do najczęstszych wad wzroku obok krótkowzroczności i astygmatyzmu. Może też współwystępować z astygmatyzmem jako złożona wada refrakcji.

Szczególnym przypadkiem jest nadwzroczność utajona: mięsień rzęskowy pracuje ciągle, żeby skupić światło na siatkówce, przez co refrakcja oka wydaje się prawidłowa, a osoba nie odczuwa żadnych problemów ze wzrokiem, dopóki akomodacja nie zaczyna zawodzić.

Objawy dalekowzroczności

Nie każda osoba z dalekowzrocznością od razu odczuje problem. U dzieci i młodszych dorosłych mięśnie rzęskowe oka są na tyle silne, że kompensują wadę przez akomodację, czyli aktywne „nastrajanie” soczewki oka. Przez lata oko może pracować ciężej bez wyraźnego sygnału alarmowego: wzrok bywa ostry, ale kosztem stałego napięcia mięśnia rzęskowego.

Jak objawia się nadwzroczność, gdy akomodacja przestaje nadążać? Pojawiają się charakterystyczne objawy nadwzroczności, widoczne zwłaszcza podczas patrzenia z bliska przez dłuższy czas:

Niewyraźne widzenie przedmiotów z bliska: czytanie, praca przy komputerze, patrzenie w ekran telefonu
Bóle głowy: bólami głowy reaguje oko przeciążone dłuższym wysiłkiem wzrokowym przy czytaniu lub pracy przy komputerze
Zmęczenie oczu: pieczenie, uczucie ciężkich powiek po kilku godzinach pracy
Mrużenie oczu: odruchowa próba wyostrzenia obrazu obiektów blisko
Trudności z koncentracją: oko ciągle „szuka” ostrości na różnych odległościach

Jeśli pod koniec dnia oczy pieką bardziej niż rano, a ból głowy znika po odpoczynku od ekranu, warto sprawdzić wzrok. Takie objawy, szczególnie u osób po 40. roku życia, należy traktować jako sygnał do wizyty u optometrysty lub okulisty. Wczesna korekcja zmniejsza wysiłek akomodacyjny i poprawia codzienne funkcjonowanie.

Przyczyny dalekowzroczności

Dalekowzroczność to wada wzroku wynikająca z budowy oka, a nie z trybu życia. Gałka oczna jest po prostu trochę za krótka lub rogówka ma zbyt małą krzywiznę. Światło wpadające do oka nie skupia się wtedy we właściwym miejscu, co powoduje niewyraźne widzenie z bliska.

Wada jest w dużej mierze dziedziczna: jeśli rodzice nosili okulary z plusami, dzieci mają większe szanse na podobną budowę gałki ocznej. Wielkość wady mierzy się w dioptriach. U dorosłych dalekowzroczność zwykle nie postępuje tak dynamicznie jak krótkowzroczność, ale jej objawy mogą narastać wraz z wiekiem i naturalnym spadkiem zdolności akomodacyjnej oka. Ćwiczenia oczu nie wyleczą tej wady, choć zmniejszą zmęczenie.

Jak korygować dalekowzroczność?

Poznaj metody korekcji

Leczenie dalekowzroczności polega na skierowaniu promieni świetlnych tak, aby skupiły światło na siatkówce, a nie za nią. Dostępne metody korekcji to okulary, soczewki kontaktowe i zabiegi laserowe. Pierwszym krokiem jest badanie refrakcji u optometrysty lub okulisty, które pozwala określić wielkość wady. Okulista lub optometrysta dobiera następnie korektę okularami lub soczewkami dopasowaną do stylu życia pacjenta.

Okulary korekcyjne

Szkła plusowe kierują promienie światła tak, żeby obraz przedmiotów skupiał się dokładnie na siatkówce. Grubość szkieł zależy od wartości wady w dioptriach: przy małej wadzie szkła są prawie niewidocznie cienkie. Dobieramy je indywidualnie do kształtu twarzy i trybu życia. Osoby, które mają jednocześnie dalekowzroczność i zaczynającą się prezbiopię, korzystają z okularów korekcyjnych w Toruniu w wersji progresywnej, żeby nie przełączać między dwoma parami na różne odległości.

Soczewki kontaktowe

Sferyczne soczewki kontaktowe z korektą plusową to alternatywa dla okularów, wygodna szczególnie przy aktywnym trybie życia. Soczewka kontaktowa nakładana bezpośrednio na rogówkę skupia światło prawidłowo bez potrzeby noszenia oprawek. Dobór okularów lub soczewek kontaktowych przeprowadza specjalista, który uwzględnia krzywiznę rogówki i styl życia pacjenta.

Laserowa korekcja wzroku

Zabieg laserowy, np. LASIK lub PRK, może być stosowany u wybranych pacjentów z nadwzrocznością. Polega na zmianie kształtu rogówki tak, żeby układ optyczny oka skupiał światło na siatkówce bez potrzeby okularów. Kwalifikację przeprowadza klinika okulistyczna, a pierwszym krokiem jest zawsze badanie refrakcji i konsultacja u okulisty.

Dalekowzroczność a starczowzroczność – czym się różnią?

Obie wady utrudniają widzenie przedmiotów z bliska, stąd nierzadkie pomylenie. Mechanizm jest jednak różny.

	Dalekowzroczność	Starczowzroczność (prezbiopia)
Przyczyna	Zbyt krótka gałka oczna / płaska rogówka	Starzenie soczewki ocznej, utrata elastyczności
Wiek wystąpienia	Od urodzenia, każdy wiek	Pojawia się ok. 40. roku życia
Korekcja	Szkła skupiające (plusowe)	Okulary do czytania lub okulary progresywne

„Nadwzroczność starcza” to potoczna nazwa prezbiopii, nie termin medyczny. Obie wady mogą współwystępować. Wtedy najwygodniejszą opcją korekcji są okulary progresywne, korygujące widzenie zarówno z bliska, jak i z daleka. Więcej informacji o doborze uzyska Pan/Pani podczas bezpłatnego badania wzroku.

Nie wiesz, jaka masz wadę wzroku?

W Salonie Optycznym Optilens w Toruniu wykonasz bezpłatne badanie wzroku u optometrysty. Wystarczy kilkanaście minut, żeby wiedzieć dokładnie z czym masz do czynienia.

Bezpłatne badanie wzroku

Dalekowzroczność u dzieci

Wiele niemowląt i małych dzieci ma fizjologiczną nadwzroczność. To norma: gałka oczna jest jeszcze mała i rośnie przez pierwsze lata życia, a wada często zmniejsza się wraz z rozwojem tej wady wzroku. Mała nadwzroczność u dziecka często nie wymaga leczenia.

Problem pojawia się przy większych wadach lub gdy wada nie zmniejsza się z wiekiem. Nadwzroczność u dzieci, która nie ustępuje, powoduje nadmierny wysiłek akomodacyjny i może prowadzić do niedowidzenia. Sygnałem może być pojawienie się zeza (oko skręca się zezem) lub częste mrużenie i niechęć do bliskich zajęć. Dziecko zwykle nie skarży się, że „źle widzi”, bo nie zna innego wzroku.

Dobór metody korekcji nadwzroczności u dzieci odbywa się na podstawie badania refrakcji. W zdecydowanej większości przypadków wystarczają okulary korekcyjne dobrane przez optometrystę lub okulistę.

Salon optyczny Optilens – opinie

Okulary na dalekowzroczność w Optilens Toruń

W salonie optycznym Optilens dobierzemy okulary lub soczewki dopasowane do Twoich potrzeb i trybu życia. Zapraszamy do kontaktu!

Dane kontaktowe

+48 508 891 585

Dni powszednie: 10-18
Sobota: 10-14

Toruń, Władysława Dziewulskiego 10

Wypełnij formularz

FAQ – najczęstsze pytania o dalekowzroczność

Dalekowzroczność oznaczana jest znakiem plus (+) na recepcie okularowej. Krótkowzroczność oznaczana jest znakiem minus (–). Znak opisuje typ szkieł korekcyjnych potrzebnych dla danej wady, nie to, że wzrok jest „dobry” lub „zły”.

Okulary ze szkłami skupiającymi, czyli plusowymi, dobranymi indywidualnie przez optometrystę. Osoby po 40. roku życia z towarzyszącą prezbiopią korzystają z okularów progresywnych, które korygują widzenie na różnych odległościach.

U niemowląt i małych dzieci fizjologiczna dalekowzroczność często ustępuje samoistnie wraz ze wzrostem gałki ocznej. Większe wady lub wady, które nie zmniejszają się z wiekiem, wymagają korekcji okularowej i regularnej kontroli u optometrysty lub okulisty.

Nadwzroczność to wada refrakcji obecna od urodzenia: gałka oczna jest zbyt krótka, przez co promienie świetlne skupiają się za siatkówką. Starczowzroczność pojawia się po 40. roku życia jako skutek starzenia soczewki ocznej. Obie powodują trudności z widzeniem przedmiotów z bliska, ale mają różne przyczyny i mogą wymagać innej korekcji.

Tak. Okulary korekcyjne i soczewki kontaktowe skutecznie korygują dalekowzroczność bez operacji, niezależnie od wieku pacjenta. Laserowa korekcja wzroku jest możliwa u wybranych pacjentów, ale wykonywana przez kliniki okulistyczne, a nie salony optyczne.

Poznaj inne wady wzroku

Krótkowzroczność

Gdy dalekie obiekty widzisz gorzej niż bliskie

Astygmatyzm

Gdy obraz jest nieostry niezależnie od odległości

← Wady wzroku – kompletny przewodnik